El Yazılı Vasiyetnamenin Hükümsüzlüğü ve İptali
Hukuki Danışmanlık Almak İster Misiniz?
Av. Can Kilercioğlu ile doğrudan iletişime geçin.
El Yazılı Vasiyetnamenin Hükümsüzlüğü ve İptali
Kilercioğlu Hukuk ve Danışmanlık olarak Gönen, Bandırma ve Balıkesir bölgesinde miras hukuku alanında danışmanlık vermekte, vasiyetnamenin iptali ve hükümsüzlüğüne ilişkin uyuşmazlıklarda mirasçı ve ilgili tarafa vekillik yapmaktayız. Vasiyetnamenin geçerliliği, iptal davası ve tenfiz süreçlerinde hukuki temsil sağlamaktayız.
Bir el yazılı vasiyetname her zaman geçerli sonuç doğurmaz. Vasiyetnamenin geçerlilik şartlarındaki eksiklikler veya sonradan ortaya çıkan bazı durumlar, vasiyetnamenin hükümsüz hale gelmesine yol açabilir. Bu yazıda el yazılı vasiyetnamenin hangi hallerde hükümsüz sayıldığı ve iptalinin nasıl gündeme geldiği ele alınmaktadır.
Vasiyetname Hangi Hallerde Hükümsüz Olur?
El yazılı vasiyetnamenin hükümsüzlüğü tek bir biçimde ortaya çıkmaz. Hukukta bu kavram farklı sonuçlar doğuran birkaç başlık altında incelenir. Vasiyetnameler bakımından karşılaşılan başlıca hükümsüzlük halleri yokluk, kesin hükümsüzlük, iptal edilebilirlik ve kendiliğinden hükümsüzlüktür. Hükümsüzlük, vasiyetnamenin tamamını etkileyebileceği gibi yalnızca belirli bir tasarrufu da etkileyebilir.
Yokluk ve Kesin Hükümsüzlük
Yokluk, vasiyetnamenin kurucu unsurlarından birinin hiç bulunmaması halidir. Örneğin ortada gerçek bir vasiyet yapma iradesi yoksa, vasiyetname hiç doğmamış sayılır. Bu durum herkes tarafından her zaman ileri sürülebilir. Kesin hükümsüzlük ise konusu hukuken imkansız veya yasak olan tasarruflarda gündeme gelir. Vasiyetnameler özelinde yokluk ve kesin hükümsüzlük arasındaki ayrım uygulamada büyük bir fark yaratmaz. Her iki halde de vasiyetname dava açılmasına gerek olmaksızın baştan itibaren geçersizdir. Yine de bu durumun belgelenmesi için, herhangi bir süreye bağlı olmayan menfi tespit davası açılabilir.
Şekle Aykırılık ve İptal Edilebilirlik
El yazılı vasiyetnamede en sık karşılaşılan hükümsüzlük türü iptal edilebilirliktir. Vasiyetnamenin tamamının el yazısıyla yazılmamış olması, tarih veya imza unsurundaki eksiklikler gibi şekle aykırılıklar, vasiyetnameyi iptal edilebilir hale getirir. Burada önemli bir nokta vardır. Kanun, mirasbırakanın son arzusuna saygı gösterilmesi ilkesi gereği bu tür eksikliklerde vasiyetnameyi kendiliğinden geçersiz saymaz. İlgililer süresinde iptal davası açmazsa, şekil yönünden eksik olan vasiyetname geçerli kabul edilir. Bu nedenle vasiyetnameye itiraz etmek isteyenlerin dava yoluna başvurması gerekir.
Kendiliğinden Hükümsüzlük Halleri
Bazı durumlarda, baştan itibaren bütün geçerlilik şartlarını taşıyan bir vasiyetname sonradan kendiliğinden hükümsüz hale gelir. Bu haller, vasiyetname henüz hüküm doğurmadan, yani mirasbırakanın ölümünden önce veya ölümü anında ortaya çıkar. Başlıca kendiliğinden hükümsüzlük halleri şunlardır:
•Eşlerin boşanması veya evliliğin butlanı. Boşanan eşler birbirine yasal mirasçı olamadıkları gibi, aksi anlaşılmadıkça vasiyetnameden doğan haklarını da kaybeder.
•Vasiyetnameyle lehine tasarrufta bulunulan kişinin, mirasbırakanın ölümü anında sağ bulunmaması.
•Lehine tasarruf yapılan kişinin mirastan yoksun olması, örneğin mirasbırakana karşı ağır bir suç işlemiş olması gibi kanunda sayılan hallerin bulunması.
El yazılı vasiyetnamenin hükümsüzlüğü, yokluk, iptal ve kendiliğinden hükümsüzlük arasındaki ince ayrımları içeren teknik bir konudur. Özellikle şekle aykırılığa dayanan iptal davalarında sürelerin gözetilmesi büyük önem taşır. Bir vasiyetnamenin geçerliliğinden şüphe duyan mirasçı açısından da, vasiyetnameye dayanan kişi açısından da sürecin hukuki destek alınarak değerlendirilmesi yerinde olur.